Nauka To Lubię

Nauka To Lubię

Spora część mojego życia to tzw. seria fortunnych zdarzeń. Chciałem zostać lekarzem, a zostałem fizykiem. Pojechałem zwiedzać Wiedeń, a poznałem żonę. Chciałem robić doktorat i wyjechałem na prawie 4 lata do największego centrum naukowego w Europie. Chcieliśmy powiększyć rodzinę i urodziły się bliźniaki. W końcu wróciliśmy z emigracji, żebym mógł zostać naukowcem, a zostałem dziennikarzem. Nazywam się Tomasz Rożek. Z wykształcenia jestem fizykiem a z zawodu dziennikarzem naukowym. Kieruję działem naukowym w tygodniku Gość Niedzielny. Współpracuję lub współpracowałem z wieloma mediami m.in.: z redakcjami: Pytanie na Śniadanie, Teleexpress, Dzień Dobry TVN; Wiedzą i Życiem, magazynem National Geographic, Gazetą Wyborczą, Rzeczpospolitą, magazynem Focus. Byłem autorem oraz prowadzącym program Sonda2 w TVP2. Wspóltworzyłem programy radiowe: „Pytania z kosmosu” oraz Klub Trójki. Piszę nie tylko dla periodyków. Moja pierwsza książka „Nauka – po prostu. Wywiady z wybitnymi” (2011, Demart) została uznana za najlepszą książkę popularno-naukową sezonu 2010-2011. W 2012 roku napisałem „Nauka – to lubię. Od ziarnka piasku do gwiazd” (WAB). W 2014 roku ukazała się moja książka „Kosmos” (WAB). W 2015 roku ukazał się „Człowiek” (WAB). To dwie części pop-naukowej trylogii. W trzeciej części opiszę mikrokosmos. Prowadzę pop-naukowego vbloga Nauka. To lubię i facebookowy fanpage Nauka.To lubię. A od teraz także podcast. Jestem obecny w dyskusjach na Twiterze oraz Instagramie. Jestem szczęśliwym tatą bliźniaków Zuzi i Janka, oraz mężem Ani. Mieszkamy na Śląsku.
00:00
00:00

Episodesammendrag

Odcinek przedstawia fascynującą podróż w głąb kopalni soli w Wieliczce, skupiając się na jej skomplikowanej budowie geologicznej oraz procesach powstawania złóż. Eksperci wyjaśniają różnice między częścią bryłową a pokładową oraz unikalne zjawiska, takie jak obecność materiału organicznego czy sól tryskająca. Program omawia również techniczne aspekty funkcjonowania kopalni, w tym procesy plastyczności soli i metody zabezpieczania wyrobisk. Wyjaśniono m.in., dlaczego drewno jest lepszym materiałem obudowy niż stal oraz jak nowoczesne techniki kotwienia pomagacja stabilizować komory w obliczu nieuchronnych procesów górotworu.

Kapitler

Klikk på et kapittel for å gå direkte til det øyeblikket

Høydepunkter

Powiem Ci, że wchodząc tutaj w to miejsce pierwsze co pomyślał to to, że trzeba by tu zabrać każdego kto myśli, że warstwy ziemi są układane tak jak kanapka.

00:03:04 · Mówca opisuje zaskoczenie skomplikowanym i zdeformowanym ułożeniem warstw skalnych w kopalni.

Ta kopalnia to jest taka naturalna kapsuła czasu.

00:15:03 · Podkreślenie roli kopalni jako miejsca dokumentującego historię przyrodniczą sprzed milionów lat.

Mamy ciasto, np. sernik z rodzynkami. Całością ciasta jest nasz osad morski w Jeliczce. a wrzuconymi do ciasta rodzynkami są powstałe podczas formowania złoża bryły soli.

00:18:16 · Użycie metafory do zobrazowania złożonej struktury geologicznej złoża.

Stal koroduje w soli, ulega destrukcji, podatna jest ciężka i powinna być podatna, a nie jest podatna, bo w soli zacierają się zamki, które powinny pracować, natomiast drewno jest najlepszym materiałem.

00:20:25 · Wyjaśnienie przewagi drewna nad stalą jako materiału obudowy w środowisku zasolonym.

Ten proces jest nieunikniony górnicy są po to, żeby oczywiście obserwować, reagować i utrzymywać to w stanie takim, żeby to było bezpieczne.

00:24:26 · Podkreślenie roli górników w zarządzaniu naturalnymi procesami zamykania pustek w górotworze.

Episoder

1095-

CO DZIEJE SIĘ POD WIELICZKĄ?

Odcinek przedstawia fascynującą podróż w głąb kopalni soli w Wieliczce, skupiając się na jej skomplikowanej budowie geologicznej oraz procesach powstawania złóż. Eksperci wyjaśniają różnice między częścią bryłową a pokładową oraz unikalne zjawiska, takie jak obecność materiału organicznego czy sól tryskająca. Program omawia również techniczne aspekty funkcjonowania kopalni, w tym procesy plastyczności soli i metody zabezpieczania wyrobisk. Wyjaśniono m.in., dlaczego drewno jest lepszym materiałem obudowy niż stal oraz jak nowoczesne techniki kotwienia pomagacja stabilizować komory w obliczu nieuchronnych procesów górotworu.

03 nov. 2026
1094-

Czy praca może działać jak gra? - MERITUM #5

Dr inż. Maciej Pinkowski wyjaśnia, że nauki o zarządzaniu, w tym planowanie i motywowanie, mają zastosowanie nie tylko w korporacjach, ale także w życiu codziennym. Rozmowa przybliża metody doskonalenia procesów, takie jak cykl PDCA, oraz rolę grywalizacji jako narzędzia do rozwiązywania problemów organizacyjnych. Odcinek omawia również praktyczne zastosowanie grywalizacji w biznesie, na przykładzie usprawnienia procesu onboardingu pracowników. Ekspert porównuje motywację transakcyjną z trwalszą motywacją wewnętrzną oraz wprowadza koncepcję Lean Management jako filozofii eliminacji marnotrawstw w celu zwiększenia wartości dla klienta.

30 okt. 2026
1093-

Czy wielka farma wiatrowa może powstać na morzu bez szkody dla jego mieszkańców?

Odcinek omawia proces przygotowania morskich farm wiatrowych, skupiając się na badaniach dna morskiego oraz metodach minimalizowania wpływu inwestycji na ekosystem Bałtyku. Ekspert wyjaśnia techniki hydrograficzne, rolę kurtyn bąbelkowych w redukcji hałasu oraz zaawansowane systemy monitoringu ptaków. Przedstawiono również techniczne i społeczne aspekty realizacji projektów, takie jak strategie dialogu z lokalnymi społecznościami i rybakami. Omówiono kwestie finansowania projektu Baltic Power przez międzynarodowe instytucje oraz konieczność stosowania wysokich standardów ESG w celu ochrony środowiska.

29 okt. 2026
1092-

Nauka nie zostawia złudzeń - te 4 rzeczy niszczą MAŁŻEŃSTWO

Odcinek analizuje ewolucję instytucji małżeństwa z perspektywy psychologii, socjologii i biologii ewolucyjnej. Autor omawia zmieniające się funkcje związku – od konieczności ekonomicznej do wyboru emocjonalnego – oraz przytacza dane dotyczące spadku liczby ślubów i wzrostu wieku nowożeńców w Polsce. Program zgłębia zjawisko tzw. efektu małżeństwa, badając wpływ trwałych relacji na zdrowie fizyczne i psychiczne, a także analizuje negatywne skutki toksycznych związków. Kluczowym elementem są przywołane badania Johna Gottmana dotyczące wzorców komunikacji, w tym destrukcyjnych „czterech jeździęk apokalipsy”. Odcinek opisuje również dziewięć etapów rozwoju relacji według Susan Shapiro-Barash oraz wpływ konfliktów rodzicielskich na rozwój dzieci. Całość kończy się optymistycznym wnioskiem, że trwałość związku zależy nie od przypadku, lecz od wypracowanych kompetencji emocjonalnych i umiejętności rozwiązywania konfliktów.

25 okt. 2026
1091-

Czy stres może zniszczyć zdrowie? - MERITUM #4

W tym odcinku dr hab. Mateusz Grajek omawia naturę stresu chronicznego oraz jego niszczycielski wpływ na zdrowie psychiczne i somatyczne. Analizujemy mechanizmy adaptacyjne, rolę zasobów psychicznych porównanych do systemu korzeniowego oraz różnicę między strategiami zdrowymi a dezadaptacyjnymi. Rozmowa porusza również problem przeceniania własnych sił i ryzyka związanego z mechanizmem wyparcia. Ekspert podkreśla znaczenie wsparcia społecznego oraz potrzebę edukacji emocjonalnej od najmłodszych lat w celu budowania trwałej odporności psychicznej.

23 okt. 2026